Ślady łōnskiygo roku

Wymyjślōlach se wczora iże we Sylwestra pōda na wanderung i prziwitōm Nowi Rok na szczycie Gōr Ôpawskich - Biskupiyj Kopie. Wywioło mi tam fest, bestusz dzisiej siedzã pod deckōm, popijōm gorki teej i ani myślã wyłajzić na dwōr. Zaglōndōm se na ôbrołzki ze zeszłygo roku i aż se dziwujã iże tela tego bōło  – miejsc, ludzi, spotkań, larma 😊 

Warto bōło wylyjź niyrŏzki ze chałpy, szczegōlnie tedy kedy mi se richtig niy chciało - bo nigdy niy wiysz fto abo co tam na ciebie czekŏ 😉 

Je żech wdziecznŏ za tich ludzi co byli wele mie we tym 2025 roku – za tich co sōm od lŏt i za tich co se pojawiyli na chwila abo mōm nadzieja dużi 😊

To bōł dobri czas i niych taki dali je!

Szczynśliwygo Nowygo Roku 2026 😊

 

ŚLADY ŁŌŃSKIYGO ROKU

Bōło cicho na poczōntku roku

Niy skłŏdały se we syns dni

Ciało niy trzimało kroku

A sercy leżało we studni

 

Ale nad rzykōm bōł most

Ftori na kafej kludzioł

Zaczoł se powolni wzrost

Co wiara na nowo ôbudzioł

 

We zugu keri przekroczoł granica

Kartki bez ôkno furgały

Ftojś mie zdradzioł tajemnica

Iże niy możliwe rzeczy se stały

 

Myjśli ôstawioły ślady

I wylazły daleko za mōj prōg

Ludzie, spotkania, wywiady

Kaj by se to czowiek kiedyjś wyôbrajzić mōg

 

Zajś chyciōłach lŏtania rytm

A znajōme twarze wyciōngły mie z ciynia

Znalazłach na gitarze dŏwni chwyt

Bo tela jeszcze czekŏ do zrobiynia 

Kiedyjś bōło inakszi

Czansto słyszymy, iże kiedyjś świynta bōły lepsze, ludzie byli bliżi siebie, a świat bōł barzi einfachowi. Szczegōlnie we grudniu wrŏcajōm wspōmniynia czasōw za bajtla – zapach i światło choinki, ciepło dōmu, głosy ludzi ftorich już ze nami niy ma…

Ale joł tak myjśla, iże to niy świynta se zmienioły, ino zmienoł se czas i my se zmienili. Kiedyjś wilijŏ dzioła se sama, a my ino wchodzodzili w tyn gotowi świat. Terołzki my muszymy stworzyć te świynta i je uniyjś ze całym rokiem.

Tyn wiersz je o tyj zmianie. Bez idealizowaniŏ przeszłojści, ale z wdziyncznojściōm za to co bōło. I ze przekonaniym, iż świōntecznŏ magijŏ dali żyje – ino terŏzki zależi ôd nŏs.

 Życzã Wesołich Świōnt 😊

 

KIEDYJŚ BŌŁO INAKSZI

Kiedyjś bōło inakszi

Dŏwni bōło lepi

Choinka świyciōła jaśni

A my byli ślepi

 

Wierzyli a niy pytali

Iże dobro samo przichodzi

Na Betlyjka zaglōndali

Kej se światu cud rodzi

 

Dzisiej rzadko kolyndy sercym słyszymy

I brachuje nōm spokojnich snōw

Wiynci we życiu trzimiymy

Trosk, zmanczynia, niy wypowiedzianich słōw

 

Niy straciōła se świōntecznŏ magijŏ

Ani niy zblednŏ ōd niyj blask

Terŏzki my tworzymy wilijŏ

Bo polecioł do przodku czas

 

Na kirchhofie

Wczoraj wspominali my tich, ftorzi ôdeszli. Dzisiyj na cmyntarzach dali świycōm znicze, a cisza niejsie refleksyjŏ i pokōj. To dobri moment, keby se na chwila zatrzimać i pomyjśleć ô przemijaniu. Ze tyj zadumy powstoł krōtki wiersz...

NA KIRCHHOFIE

Na kirchhofie je już ćma

A we lufcie woniŏ wosk

Nad ziymiōm dusze jak mgła

Wolne ôd wszelkich trosk

Znicze ta noc ôświytlajōm

Grzejōm płyta grobu

Zmarli sam dzisiej świynto majōm

A Pōn Bōczek ich witŏ we progu

Ôstatnie śpiywy lata

Jesiyń kludzi ze sobōm cisza, moc kolorowich liści a lekki powiyw nostalgiji. We mojym wierszu prōbujã chycić tyn momynt, kej ciepłe dni ôdłażōm a prziroda poleku zasypiŏ i ôstawiŏ nŏs ze pytaniym – Eli to lato kiedyjś przidzie nazŏd?

ÔSTATNIE ŚPIYWY LATA

Wiater srywŏ liście w poranek chodni

Pstrokate we lufcie furgajōm 

Ôdeszły ciepłe dni

Promiynie słońca we kałużach znikajōm

W prōżnyj ściyżce słychać echo łażynia

Śmiych i larmo ciyń znŏd

Mgła nad polōma nuci melodyja

Eli to lato kiedyjś przidzie nazŏd?

Słodki powrōt na bloga

Dŏwno mie sam niy bōło, aże gańba, iże ôstatni wpis pojawioł se na Wielkŏnoc. 

Co jŏ bez tyn czas robioła? Bōłach pochłoniyntoł tym, keby to, co żech pisała do szublady i ino źdzebko sam publikowała ujrzało światło dziynne. Korechty tekstōw a ôkładki niy miały kōńca, iże niyrŏzki myślałach, że wszystko wyciepnã bez ôkno i zaczynałach se zastanawiać, po co jŏ to tak richtig robiã? 

Kedy 4. czyrwca moja ksiōnżka "Słodko-gorzkŏ poezyjŏ" wylazła ze drukarni, a jŏ wezła ja do rynki to poczułach srogŏ radojść i spełniynie. Musza pedzieć, iże wszystko wyszło tak, jak żech se to wymyjśloła, tedy jak jeszcze wiekszojść tekstōw bōła naszkryftlanich ino we zeszycie na kolanie. 

Za pŏra dni - 8. czyrwca, we sobota bōł "Festiwal Książki" we Ôpolu, na ftorym mojŏ ksiōnżka miała prymiera. Kej żech dycki lata do zadku łajzioła na to wydarzynie i szpacyrowała miyndzi standōma ze ksiōnżkōma, to ani żech se niy myjślała, iże kedyjś stanã po drugi strōnie - jako autorka ze swojōm ksiōnżkōm. A jednak życie napisało mie sam takŏ fajnŏ zwrotka 😉 Bōł to dziyń połni emocyji – prziszli piyrwsi czytelnicy, w tym tyż ôsoby, ftore czytały mojygo bloga. Kǒzde słowo, gŏdka i ujsmiych miały do mie srogi wert. 

We lipcu zorganizowała żech mōj pierwszi wieczōr autorski we Lejśnicy, mojyj rodzinnyj gminie, przi wspraciu Domu Kultury, ftori mi pomōg we przigotowaniach i promocyji. Przed tym wydarzyniym trocha żech se ôczywijście stresowała - jako to wszystko wyjdzie i eli ftojś w ogōle na to przidzie. Sōm wieczōr przelecioł richtig fajnie, mogłach zaprezyntować mojŏ ksiōnżka we gronie bliskich, ale i tich ftorich dopiyro poznałach. Ôpowiydziałach ô tym, jako zaczłach pisać, jak mie se pisze, co mie inspiruje i czamu piszã po ślōnsku. Przeczytała żech tyż pŏra mojich wierszōw. Atmosfera bōła pełnŏ ciepła a jŏ mimo wczejśniejszich ôbaw richtig dobrze czułach se na scenie. Video ze tygo treffu, zrichtowane bez Kulturmagazin "We Ślōnsku", idzie ôbejrzeć na YouTube sam - https://www.youtube.com/watch?v=21i8psa_rV0&t=67s

Ja… a potym chciałach se trocha dychnōnć, ale dziś wrŏcōm i chcã pedzieć, że dali pisza i dali chcã se sam na blogu tym dzielić. Bestusz dejcie pozōr, bo zajś banda sam wciepywać moje autorskie teksty abo tłumaczenia wierszy ôd Eichendorffa. 

Pozdrowiōm richtig fest 😊 

Frela Izabela 

Eichendorff po naszymu - "Ostern" / "Wielkŏnoc"

Dzisiej, przi Wielkanoci, wciepujã tumaczynie wiersza Josepha von Eichendorffa – „Ostern”. To krōtki, piykni utwōr we ftorym przeplatajōm se smutek a radojść, śmierć a życie – motywy, co sōm charaktyrystyczne do Wielkanoci. Autor pokŏzuje jak wiosna przinojsi ôdrodzynie – niy ino we przyrodzie, ale i we ludzkich sercach i tygo Wōm życzã na ty świōnteczne dni 😊

OSTERN - Joseph von Eichendorff

Vom Münster Trauerglocken klingen,

Vom Tal ein Jauchzen schallt herauf.

Zur Ruh sie dort dem Toten singen,

Die Lerchen jubeln: Wache auf!

Mit Erde sie ihn still bedecken,

Das Grün aus allen Gräbern bricht,

Die Ströme hell durchs Land sich strecken,

Der Wald ernst wie in Träumen spricht,

Und bei den Klängen, Jauchzen, Trauern,

Soweit ins Land man schauen mag,

Es ist ein tiefes Frühlingsschauern

Als wie ein Auferstehungstag.

WIELKŎNOC - tumaczynie własne

We katedrze żałobne dzwony uderzajōm,

Ze doliny wznojsi se żol.

Zmarłym piejśń śpiewajōm,

Skrōwnki tŏbujōm kebyjś wstŏ!

Ziemiōm cicho przykryte istnienie,

Na grobie bluszcz se pnie,

Bez land lecōm światła strumiynie,

Las gŏdŏ choby we śnie,

Dźwiynki, westchniynia, głosy,

Kej ino wejrzeć poradzisz daleko, 

To je głambokie poruszynie wiosny

Jak we dziyń Zmartwychstania Pańskiygo.

             

Walentynki - Miłojść je jak strōm

Dzisiej mōmy Walentynki toż baje ździebko ô miłojści 😊  

Nojprzōd chcã se na chwila zatrzimać na mojym ślōnskym blogu wele słōw srogygo polskiygo wiyszcza:

„Kto miłości nie zna ten żyje szczęśliwy i noc ma spokojną i dzień nie tęskliwy” [Adam Mickiewicz – Dziady cz. III]

Mogło by se wydŏwać, iże to je prŏwda – bez miłojści niy ma tynskniyniŏ, niypewnojści a czowiek mŏ pokōj, bo żŏdyn go niy zrani. Ale eli to je richtig szczyńście?

Miłojść je nojgryfniejszym geschynkym, keri mōgymy ôd kogojś dostać abo komuś dać, mimo, iże czansto wiōnże se ze bōlym i cierpiyniym. To ôna nodŏwŏ naszymu życiu syns. Bez miłojści, chōby tyj nojbarzi ulotnyj, dni sōm prōżny a nocy pozbawione marzyń i nadzieji.  

Ôtworzynie se na miłojść wymŏgŏ ôdwagi. Mōgymy se zranić, mōgymy upajść, ale kŏżdŏ prōba pomŏgŏ nōm spochŏpić, kim my sōm i czygo chcymy. Miłojść je zdrzadłym, we kerym widzymy swoje nojmocniejsze strony, ale i ty, nad kerymi trza pracować. To dziynki tyj drugij ôsobie uczymy se ściyrpliwojści, zrozumiyniŏ, poświyncyniŏ, a przede wszyjskim – prŏwdziwyj głymbi włŏsnych uczuć. Miłojść dŏwŏ nōm siōła do pokonywaniŏ trudnojści i do byciŏ lepszōm wersjōm siebie.  

W miłojść nigdy niy ma gwarancyji, iże wszystko pōdzie dobrze. Miłojść wymŏgŏ gotowojści, keby zaryzykować nawet jejźli niy wiadomo co baje. Gotowojści, keby być zusammen, ôdkrywać se nawzajym, budować cojś, co moge być piykne.

Bez miłojści życie moge se wydŏwać spokojniejsze, ale je pozbawiony emocyji, kery sprawiajōm, iże chce nōm se budzić kŏżdygo dnia. Uśmiych, czułe wejrzynie i bliskojść drugygo człowieka sōm rzeczōma bezcynnymi. Dlatygo warto szukać, próbować i walczyć o miłojść…

Nawet jeźli niy kŏżdŏ miłojść skōnczi se spełniyniym, to te krōtke chwily wele kogojś, fto je do nŏs ważni, sōm warte ryzyka. Ôd nich ślad już na dycki ze nami ôstanie i baje przipominŏ nōm iże żyli my tak richtig 😊  

A jako jŏ widzã miłojść? Je to uczucie, kery je pōłne sprzecznojści - poradzi przyniejść radojść, ale i tynsknota... Ôdpowiedzi szukałach we słowach, kery ułożołach we wiersz, do ftorygo przeczytaniŏ Wŏs zaprŏszōm 😊

MIŁOJŚĆ JE JAK STRŌM

Miłojść je jak strōm

Keri ze ziorka rojśnie

Zasioni na zygrodzie ze nadzijōm

Przi cichyj wiojśnie

Czekej cierpliwie

Poleku drugygo ôdkrywej

Keby korzyń chyciŏ prawdziwie

Sercym ônygo podlywej

I choć se wydŏwŏ

Iże nic se niy dzieje

Ôn se w ziymi umacniŏ

Keby przetrwać

Rozmajte zawieje

Niy bōj se natrudzić

Dej mu wyrojś ponad piyń

Keby se szło przed dyszczym skludzić

A w upale znolejźć ciyń

Naprawiej błyndy

Rōb co we twojyj mocy

Aże pujści pyndy

I wydŏ ôwoce

A jak zrobi se burza

Kerŏ gałanzie połomie

Tedy szukej kluczyka

Co sercy ôtworzyć umie

Sōm i tacy kerzi zamiast sadzić

Wolōm trzimać ziorka w kabzie

Niy bandōm se wadzić

Ale ich łōnka prōżnŏ bandzie

Ôni niy chcōm se trŏpic

Samōm prōbōm istnieniŏ

Niy umiōm spochŏpić

Iże ôna nadŏwŏ ôd nich życiu znaczyniô

Toż kej mŏsz szansa to ziorke siej

Pielyngnuj je mimo trudnojści

W tyn strōm wiara miej

Bo to je syns życia w całojści.